آیا حیاط ساختمان مشاع است؟/ شرایط استفاده از حیاط آپارتمان و حق عبور
آیا حیاط ساختمان مشاع است؟ حیاط آپارتمان در حالت معمول جزء قسمت‌های مشترک ساختمان محسوب می‌شود و استفاده از آن باید مطابق مقررات مربوط به قسمت‌های مشاع و حقوق سایر مالکان انجام شود. با این حال، وضعیت حیاط در همه ساختمان‌ها یکسان نیست و ممکن است بر اساس سند مالکیت، صورت‌مجلس تفکیکی یا قرارداد خرید، حق استفاده اختصاصی از آن برای یک واحد پیش‌بینی شده باشد. همچنین در برخی ساختمان‌ها، ممکن است مالک یک واحد برای دسترسی به خیابان، پارکینگ یا ورودی ساختمان از مسیر حیاط، دارای حق ارتفاق یا حق عبور باشد. در چنین شرایطی، ایجاد مانع یا جلوگیری از استفاده صاحب حق می‌تواند موجب اختلاف و طرح دعوای حقوقی شود.
حیاط آپارتمان در اصل جزء قسمت‌های مشترک ساختمان محسوب می‌شود؛ بنابراین همه مالکان، در حدود مقررات ساختمان و به اندازه سهم خود، حق استفاده از آن را دارند. با این حال، اگر در سند رسمی، صورت‌مجلس تفکیکی یا قرارداد خرید تصریح شده باشد که حیاط در اختیار اختصاصی یک واحد قرار دارد، واحد قرار دارد، باید مطابق همان مستندات عمل کرد.
گاهی یک واحد آپارتمانی تنها از مسیر حیاط به خیابان، پارکینگ یا ورودی ساختمان دسترسی دارد. در چنین شرایطی، ممکن است برای مالک آن واحد حق ارتفاق یا همان حق عبور ایجاد شده باشد.
در صورت وجود این حق، هیچ‌یک از مالکان یا ساکنان نمی‌توانند با قراردادن مانع، قفل‌کردن مسیر یا ایجاد مزاحمت، دسترسی مالک را محدود کنند؛ حتی اگر حیاط در اختیار اختصاصی واحد دیگری باشد.
تشخیص وجود حق عبور، به بررسی سند مالکیت، قرارداد، سابقه استفاده از مسیر، نقشه ملک و وضعیت فیزیکی ساختمان بستگی دارد.
در صورت ایجاد اختلاف، بهتر است اقدامات زیر انجام شود: