اعتبار معاطات در بیع کلان

اعتبار معاطات در بیع کلان در قانون مدنی ایران، بر خلاف پیشینه نظریات متکثر و مختلف فقهی در مورد جریان و حکم معاطات در عقود مختلفه، صحت عقود معاطاتی از جمله بیع، به طور ضمنی از مواد 191 و 193، و صراحتا از ماده 339 استنباط می گردد. این قاعده عمومی تنها در عقود معینه ی وقف و نکاح توسط قانون‌گذار در قانون مدنی تخصیص خورده است. ولیکن، در برخی موارد، از جمله در بیوع خطیره و کلان ( ارزشمند)، این امر نیازمند به بررسی و تحقیق است که آیا در چنین عقودی نیز، می توان به صرف معاطات اکتفا کرد یا خیر. آنچه که بدوا از ظاهر قانون مدنی برمی آید این است که طبق ماده 339، پس از توافق بایع و مشتری در مبیع و قیمت آن عقد بیع با ایجاب و قبول با «لفظ» یا با دادوستد «معاطات» عقد واقع خواهد شد و با وقوع بیع، آثار آن که یکی از آنها ایجاد علقه‌ی مالکیت می باشد نیز حاصل می‌شود. در این مقاله، با واکاوی و تأملی ژرف در منابع حقوق ایران، فقه و فلسفه آن، نقش موثر عرف در تصحیح معاطات و نیز بنای عقلا و سیره متشرعه، نادرستی چنین ادعایی را خواهیم یافت و ثابت می‌شود که صرف معاطات در بیوع با ارزش بالا کافی نیست. کریمی سوق, امیررضا و دادمرزی, سید مهدی اعتبار معاطات در بیع کلان فصلنامه تحقیقات حقوقی, (), - doi: 10.48308/jlr.2025.238817.2855 کریمی سوق, امیررضا , و دادمرزی, سید مهدی "اعتبار معاطات در بیع کلان", فصلنامه تحقیقات حقوقی, , , 1404, - doi: 10.48308/jlr.2025.238817.2855 کریمی سوق, امیررضا, دادمرزی, سید مهدی 'اعتبار معاطات در بیع کلان', فصلنامه تحقیقات حقوقی, (), pp doi: 10.48308/jlr.2025.238817.2855 امیررضا کریمی سوق و سید مهدی دادمرزی, "اعتبار معاطات در بیع کلان," فصلنامه تحقیقات حقوقی, (1404): -, doi: 10.48308/jlr.2025.238817.2855 کریمی سوق, امیررضا, دادمرزی, سید مهدی اعتبار معاطات در بیع کلان فصلنامه تحقیقات حقوقی, 1404; (): - doi: 10.48308/jlr.2025.238817.2855