نظارت درونسازمانی دستگاه قضا؛ نقطه قوتی که کمتر دیده میشود
روحالله لکعلیآبادی، نماینده مردم ازنا و دورود در مجلس شورای اسلامی، در گفتوگو با میزان و در ارزیابی از تغییرات و انتصابات گسترده اخیر در قوه قضاییه، با تأکید بر ابعاد مختلف این جابجاییها، آن را حرکتی رو به جلو و منطبق با اصول مدیریتی و پویایی سازمانی توصیف کرد.
این نماینده مجلس اظهار کرد: واقعیت این است که حجتالاسلام والمسلمین اژهای به عنوان رئیس قوه، پیشتر تجربه حضور در سیستم قضایی را داشتهاند و با ظرفیتهای موجود آشنا هستند. خوشبختانه در این چند سال، توانمندیهای تخصصی قوه قضاییه رشد محسوسی داشته و نیروهای متخصص و کاربلد در بخشهای مختلف شناسایی و پرورش یافتهاند که بستر مناسبی برای انتخابهای جدید فراهم کرده است.
وی با تأکید بر اینکه نباید جابجایی مدیران را به معنای حذف آنان تفسیر کرد، افزود: بسیاری از مدیرانی که از پستهای پیشین خود جابجا شدهاند، به کلی از قوه قضاییه خارج نشدهاند. آنان با تجربهای که در سالهای گذشته اندوختهاند، همچنان در مجموعه حضور دارند. به نظر من، جابجایی در هر سازمان بزرگی نه تنها یک ضرورت، که یک فرصت برای افزایش انگیزه در میان کارکنان و مدیران است. وقتی نیروها ببینند که فضا برای رشد و تغییر باز است، قطعاً با توان بیشتری پای کار میآیند.
لکعلیآبادی موضوع بازنشستگی طبیعی و ورود نیروهای جوان را نیز یکی از مؤلفههای مهم این تغییرات دانست و تصریح کرد: به هر حال، بخشی از جابجاییها به دلیل بازنشسته شدن افراد با تجربه رخ میدهد و به طور طبیعی باید جوانها جایگزین شوند. این گردش طبیعی، به مجموعه جان تازهای میدهد. از سوی دیگر، نباید از یاد ببریم که رهبر معظم انقلاب نیز بر تحول در دستگاهها تأکید دارند و به نظر میرسد این تغییرات با منویات ایشان همخوانی دارد.
نماینده مردم ازنا و دورود در مجلس شورای اسلامی در ادامه، با نگاهی به ترکیب جدید شورای عالی قضایی و انتصابات روسای کل دادگستریها، گفت: نکته قابل تأمل این است که افرادی که به عنوان اعضای جدید شورای عالی قضایی منصوب شدهاند، چهرههای تازهای هستند که برای نخستین بار به این سطح از مدیریت ارشد راه یافتهاند. همچنین در بخش روسای کل دادگستریها، اکثریت قریب به اتفاق پیشتر رئیس دادگستری نبودهاند و سابقه آنان بیشتر به عنوان دادستان یا معاون قضایی برمیگردد. این نشان میدهد که ما با یک جابجایی ساده و موازی روبهرو نیستیم، بلکه شاهد ورود نیروهای جدید و با سابقههای متنوع به عرصه مدیریت هستیم.
وی با اشاره به عملکرد نظارتی قوه قضاییه، این نهاد را صرفاً ناظر بر دیگر دستگاهها ندانست و خاطرنشان کرد: یکی از نقاط قوت و مغفولمانده قوه قضاییه، نظارت دقیق و مستمر آن بر بدنه درونی خودش است. بارها شاهد بودیم که در طول سالهای گذشته و حتی در دوره اخیر، با مدیران و عواملی که در درون خود قوه دچار تخلف یا کوتاهی شدهاند، قاطعانه برخورد شده است. این نظارت درونسازمانی و خودپالایی، نشاندهنده شجاعت و استقلال این نهاد است و قطعاً ارزشمند و قابل الگوبرداری است.
لکعلیآبادی مهمترین چالش پیش روی قوه قضاییه را موضوع کمبود شدید نیروی انسانی و ناترازی بودجهای عنوان کرد و گفت: هر جا که با مسئولان قضایی جلسات کارشناسی داشتهایم، یکی از مهمترین گلایههای آنان، حجم بالای پروندهها در مقایسه با تعداد قضات و کارمندان است. مردم عزیز ما گاهی از طولانی شدن روند رسیدگی به پروندهها گلایه دارند و این گلایه به حق است، اما باید دانست که اگر نیروی کافی و بودجه مناسب در اختیار قوه قرار گیرد، سرعت رسیدگی به طور محسوسی افزایش خواهد یافت. متأسفانه در برخی موارد، کمبود بودجه اجازه نمیدهد که آنطور که باید، مشکلات زیرساختی حل شود.
وی در پایان با ابراز خوشبینی نسبت به رویکرد جدید مدیریتی در قوه قضاییه، گفت: به نظر من، سیاستی ریاست قوه قضاییه در پیش گرفتهاند، میتواند انگیزهها را در بدنه قوه چند برابر کند. انتظار داریم با وجود همه محدودیتهای مالی و نیروی انسانی، شاهد ترمیم هرچه سریعتر فرآیندهای رسیدگی و کاهش اطاله دادرسی باشیم تا مردم عزیز کمتر در انتظار بمانند و حق خود را به موقع بگیرند. در مجموع، ارزیابی من از این انتصابات، مثبت و توأم با امید است.