مصاحبه با علی عزیزی، رتبه ۲ آزمون دکتری حقوق عمومی سال ۱۴۰۵ - پایگاه خبری اختبار
علی عزیزی هستم. دوره کارشناسی حقوق را در دانشگاه شاهد تهران و دوره کارشناسی ارشد را در گرایش حقوق عمومی در دانشگاه شهیدبهشتی گذراندم. پژوهشگر هستم و در آزمون دکتری ۱۴۰۵ موفق به کسب رتبه ۲ در حقوق عمومی شدم.
احساس کردم کارشناسیارشد برای مسیری که در ذهن دارم کافی نیست و به همین دلیل، این مقطع را نقطه پایان مسیر علمی خودم نمیدانستم. در دوره کارشناسیارشد بیشتر با مسائل بنیادین حقوق عمومی و چالشهای روز این حوزه آشنا شدم و به این نتیجه رسیدم که برای اثرگذاری جدیتر در عرصه علمی و پژوهشی، به مطالعهای عمیقتر، نظاممندتر و تخصصیتر نیاز دارم.
مطالعه برای آزمون دکتری را از مردادماه آغاز کردم. با توجه به اینکه متأهل و شاغل هستم، طبیعتاً امکان اینکه از ابتدا تمام وقت و بهصورت مداوم فقط روی درس متمرکز باشم وجود نداشت؛ به همین دلیل در شروع، روزانه حدود ۳ تا ۴ مطالعه داشتم و بهتدریج با نزدیک شدن به آزمون، مطالعهام را افزایش دادم. فقط در حدود یک ماه و نیم پایانی توانستم زمان بیشتری را بهصورت متمرکز به درس اختصاص بدهم.
در این مسیر، مثل زندگی هر شخص دیگری، حوادث و شرایط غیرمترقبه هم وجود داشت و من هم از این مسئله مستثنی نبودم؛ اما سعی کردم با حفظ نظم و تداوم، روند مطالعهام را ادامه بدهم. نکتهای که تا حد زیادی شرایط را برای من قابل مدیریتتر میکرد، این بود که از دوران کارشناسی علاقه جدی به حقوق عمومی و مطالعه کتب مرجع این حوزه داشتم و پایه علمی نسبتاً خوبی در گرایشم شکل گرفته بود. به همین دلیل، در دوران آمادگی آزمون بیشتر تلاش کردم مطالعاتم را گستردهتر، عمیقتر و هدفمندتر کنم و آن پایه قبلی را در قالب مطالعه آزمونی منسجمتر پیش ببرم.
حقوق اساسی: کتاب حقوق اساسی و نهادهای سیاسی و بایستههای حقوق اساسی مرحوم دکتر قاضی شریعت پناهی، کتاب حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران جلد ۲ مرحوم دکتر هاشمی، حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران دکتر بیژن عباسی، قانون اساسی به همراه نظرات تفسیری شورای نکهبان، اساسی تطبیقی دکتر بیژن عباسی
حقوق اداری: حقوق اداری دکتر آقاییطوق، دوجلدی حقوق اداری دکتر واعظی، حقوق اداری دکتر بیژن عباسی، حقوق اداری دکتر امامی و دکتر استوار سنگری، حقوق اداری تطبیقی دکتر بیژن عباسی
متون فقه: کتاب دکتر موسیزاده و مکاسب شیخ انصاری( برای مبحث ولایت فقیه) و رساله ولایت فقیه امام خمینی(ره) زبان عمومی: کتاب زبان عمومی دکتری زیرذرهبین
بهعلاوه حدودا ۸۷ قانونخاص در حوزه حقوقاساسی، حقوق اداری و حقوق کار.
در ابتدای مسیر، بهویژه در تابستان، تمرکزم بیشتر روی مطالعه و به پایان رساندن کتب مرجع بود. سعی کردم منابع اصلی و نسبتاً پرحجم را با دقت مطالعه کنم و همزمان از آنها خلاصهبرداری داشته باشم تا در ماههای پایانی بتوانم از همان یادداشتها برای جمعبندی استفاده کنم. به نظرم در این مرحله، مهمترین مسئله ایجاد یک فهم عمیق و منسجم از مباحث بود، نه صرفاً مطالعه سطحی برای آزمون.
تقریباً از آبانماه به بعد، روند مطالعهام وارد مرحله جمعبندی و تکمیل منابع شد؛ یعنی علاوه بر مرور مطالب قبلی، سعی کردم نکات پراکنده و مباحثی را که احساس میکردم نیاز به تسلط بیشتری دارند تکمیل کنم. از حدود آذرماه هم مرورهای جدی را آغاز کردم و خوشبختانه توانستم نزدیک به سه دور مرور نسبتاً کامل روی منابعم داشته باشم.
البته تعویق آزمون در مقطعی باعث شد برنامهریزی اولیهام تا حدی به هم بریزد و طبیعتاً از نظر ذهنی شرایط سادهای نبود، اما تلاش کردم مدیریت ذهنی خودم را حفظ کنم. بعد از یکی دو روز استراحت و بازیابی تمرکز، دوباره مطالعه را از سر گرفتم و سعی کردم این زمان اضافه را به فرصت تبدیل کنم؛ بهویژه روی حل و تحلیل تستهای سنوات گذشته بیشتر کار کردم، چون معتقد بودم این کار علاوه بر تثبیت مطالب، به شناخت بهتر فضای آزمون و مدیریت زمان هم کمک زیادی میکند.
از میان رتبهبرترهای سالهای گذشته دوستان بسیاری دارم و تلاش کردم از تجربه تکتک آنها بهره ببرم. راهنماییهای این دوستان، بهویژه در خصوص آشنایی دقیق با قوانین خاص که حجم گسترده و پراکندهای از مطالب را در بر میگیرد، و همچنین استفاده از خلاصه برخی کتب مرجع، کمک شایانی به من کرد.
همانگونه که پیشتر نیز اشاره کردم، در مسیر آمادگی برای آزمون دکتری، صرف مطالعه منابع آزمونی یا شرکت در دورههای تستمحور بهتنهایی کافی و ثمربخش نخواهد بود؛ چراکه این آزمون از سطح علمی و آکادمیک بالایی برخوردار است
و علاوه بر آن، موفقیت در مرحله مصاحبه نیز مستلزم تسلط عمیق بر مبانی علمی و کتب مرجع تخصصی است. به همین جهت، مطالعه منابع اصلی و مرجع را در اولویت قرار دادم تا بتوانم علاوه بر آمادگی برای آزمون کتبی، در فضای علمی و پژوهشی مصاحبه نیز عملکرد مطلوبی داشته باشم.
آزمون امسال به نظر من نسبت به سالهای گذشته دشوارتر و در عین حال مفهومیتر بود و به همین دلیل داوطلبانی که مطالعه عمیق و تحلیلیتری داشتن، شانس بیشتری برای کسب نتیجه مطلوب پیدا کردند. همین ویژگی باعث شد مطالعه منابع مرجع، مرورهای مکرر و تمرکز بر مفاهیم پایه بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کند
در رشته حقوق عمومی، دانشگاههای شهید بهشتی و تهران از جایگاه علمی بسیار خوبی برخوردار هستند. با توجه به اینکه مقطع کارشناسی ارشد را در دانشگاه شهید بهشتی گذرانده بودم، برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری، بهطور جدی به این دو دانشگاه فکر میکردم و دانشگاه دیگری را مدنظر نداشتم. خوشبختانه با قبولی در دانشگاه تهران، یکی از اهداف علمی مهم خودم محقق شد. برای مرحله مصاحبه نیز، دو مقاله علمیپژوهشی، یک مقاله همایشی و چندین طرح پژوهشی در رزومه داشتم که در مجموع، پشتوانه مناسبی برای این مرحله بود.
اگر بخواهم توصیهای به داوطلبان داشته باشم، این است که بیش از هر چیز بر کیفیت مطالعه و استمرار تمرکز کنند. تعدد منابع لزوماً به موفقیت منجر نمیشود؛ آنچه اهمیت بیشتری دارد، تسلط بر منابع اصلی، مرور منظم و تحلیل دقیق سؤالات سالهای گذشته است. همچنین توصیه میکنم مسیر خود را با دیگران مقایسه نکنند و با یک برنامهریزی واقعبینانه پیش بروند و به آن پایبند بمانند؛ چراکه نظم و تداوم، نقش بسیار پررنگتری از مطالعه فشرده و مقطعی دارد.
در پایان، لازم میدانم از همسر عزیزم صمیمانه و خالصانه تشکر کنم؛ کسی که در تمام این مسیر پرچالش، بیش از آنکه صرفاً همراه من باشد، تکیهگاه و پشتیبان واقعی من بود. اگر همراهی، درک و دلگرمیهای او نبود، قطعاً پیمودن این مسیر و رسیدن به این موفقیت برای من بسیار دشوارتر میشد.
همچنین از همه اساتید گرانقدری که در طول این مسیر با دانش و راهنماییهای ارزشمندشان به من کمک کردند و نیز دوستان عزیزی که با حمایت و همراهی خود در کنارم بودند، صمیمانه تشکر میکنم. امیدوارم تجربه من برای سایر داوطلبان مفید باشد و به آنها یادآوری کند که با علاقه، پشتکار، برنامهریزی و استمرار، میتوان به اهداف علمی دست یافت.