کارنامه رژیم صهیونیستی در نقض توافقها، معاهدهها و آتشبسها
نگاهی به روند تحولات تاریخی و حقوقی نشان میدهد که عدم پایبندی به توافقنامههای بینالمللی، معاهدههای دوجانبه و آتشبسهای منطقهای به الگویی تکرارشونده در رفتار سیاسی و نظامی رژیم صهیونیستی تبدیل شده است.
این موضوع بارها در گزارشهای رسمی سازمان ملل، نهادهای حقوق بشری بینالمللی و حتی تحلیلهای رسانههای درون اراضی اشغالی مورد استناد قرار گرفته است.
یکی از شاخصترین نمونههای عدم پایبندی رژیم صهیونیستی به چارچوبهای بینالمللی، بیتوجهی مداوم به قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل است.
قطعنامه ۲۴۲ شورای امنیت که پس از جنگ ۱۹۶۷ صادر شد و بر عقبنشینی از مناطق اشغالی تاکید داشت، هیچگاه از سوی رژیم صهیونیستی به مرحله اجرا نرسید. در سالهای بعد نیز قطعنامه ۲۳۳۴ شورای امنیت در سال ۲۰۱۶، ساختوساز و توسعه شهرکها را در سرزمینهای اشغالی فلسطین غیرقانونی اعلام کرد؛ با این حال، براساس گزارشهای دورهای دبیرکل سازمان ملل، توسعه شهرکسازیها بدون وقفه ادامه یافته است.
علاوه بر قطعنامهها، روند توافقهای اسلو در دهه ۱۹۹۰ نیز با کارشکنی رژیم اشغالگر روبهرو شد. سازمان دیدهبان حقوق بشر در گزارشهای متعددی تصریح کرده است که رژیم صهیونیستی با تداوم مصادره زمینها، محاصره نوار غزه و عدم تحویل مناطق برنامهریزیشده به فلسطینیها، اصول اولیه توافقهای اسلو را عملا نقض کرده و امکان شکلگیری یک کشور فلسطینی را از بین برده است.
در حوزه توافقهای آتشبس و تفاهمهای نظامی، اسناد حقوقی و گزارشهای خبری موارد متعددی از نقض یکجانبه را ثبت کردهاند.
سازمان موسسه فهم خاورمیانه (IMEU) در بررسی خود اشاره میکند که رژیم صهیونیستی بارها برای دستیابی به اهداف نظامی یا برهم زدن موازنه سیاسی، آتشبسهای توافقشده را زیر پا گذاشته است.
سال ۱۹۸۲ در لبنان: پس از خروج نیروهای سازمان آزادیبخش فلسطین تحت توافق آتشبس با وساطت آمریکا، نیروهای نظامی رژیم صهیونیستی با نقض توافق وارد بیروت غربی شدند که به فاجعه صبرا و شتیلا انجامید.
سال ۲۰۰۲: در حالی که گروههای فلسطینی درباره یک آتشبس سراسری به توافق رسیده بودند، ارتش رژیم صهیونیستی با بمباران یک منطقه مسکونی در غزه و انجام ترورها، توافق را از بین برد. روزنامه هآرتس در همان زمان در تحلیلی نوشت که تصمیمگیرندگان سیاسی و نظامی از پیامد این ترورها و فروپاشی توافق آگاه بودهاند.
سال ۲۰۰۸: آتشبس چندماهه میان رژیم صهیونیستی و گروههای مقاومت غزه در نوامبر ۲۰۰۸ با حمله ارتش اشغالگر به غزه و شهادت چند عضو حماس شکست که متعاقبا زمینه را برای حملههای گسترده فراهم کرد. سازمان عفو بینالملل در گزارش خود پس از این جنگ، به نقض ابتدایی توافقها و پیامدهای انساندوستانه آن اشاره کرد.
سال ۲۰۱۲: تنها ۲ روز پس از اعلام تفاهم آتشبس با وساطت مصر، ترور احمد الجعبری، از فرماندهان حماس توسط رژیم صهیونیستی انجام شد که به درگیریهای گسترده جدید انجامید.
نادیده گرفتن رای دادگاههای بینالمللی و نهادهای حقوق بشری
بیتوجهی به تعهدهای بینالمللی تنها به ابعاد نظامی محدود نمیشود. دیوان بینالمللی دادگستری (ICJ) در رای مشورتی سال ۲۰۰۴، ساخت دیوار حائل در کرانه باختری را غیرقانونی دانست و خواهان توقف آن شد، اما این رای هیچگاه توسط رژیم صهیونیستی اجرا نشد. همچنین در رای مشورتی سال ۲۰۲۴ دیوان بینالمللی دادگستری، تداوم حضور و سیاستهای رژیم صهیونیستی در سرزمینهای اشغالی فلسطین غیرقانونی اعلام شد.
کمیسیون تحقیق سازمان ملل و گزارشهای رسمی شورای حقوق بشر سازمان ملل نیز بارها تاکید کردهاند که رژیم صهیونیستی با عدم پایبندی به کنوانسیون چهارم ژنو درباره حمایت از غیرنظامیان در زمان جنگ و عدم اجازه ورود آزادانه کمکهای بشردوستانه، حقوق بینالملل را نقض کرده است.
مجموعه این گزارشها و مستندات نشان میدهد که الگوی رفتار رژیم صهیونیستی در مواجهه با معاهدهها، بهرهگیری ابزاری از توافقها برای بازسازی توان نظامی یا کسب موقعیت برتر بوده و پس از تحقق اهداف مقطعی، پایبندی به آنها کنار گذاشته شده است.