راهبردهای کلان دادگستری ایلام؛ از پیشگیری هوشمندانه تا تحول دیجیتال و نظارت مردمی
جلسه شورای معاونین و شورای رهنمون دادگستری استان با حضور عمران علیمحمدی رئیسکل دادگستری استان، بخشنده دادستان عمومی و انقلاب مرکز استان، معاونین رئیسکل و مدیرکل زندانهای استان، در سالن شهید حاج قاسم سلیمانی دادگستری کل استان ایلام برگزار شد.
در ابتدای این جلسه، مدیرکل زندانهای استان گزارشی از وضعیت قضایی زندانهای استان ارائه کرد و آخرین وضعیت پروندهها، مسائل و چالشهای موجود در حوزه زندانها و اقدامات انجامشده در این زمینه را تشریح کرد.
در ادامه، دو پرونده مهم استان در شورای رهنمون دادگستری استان ایلام مورد بررسی و تبادل نظر قرار گرفت و اعضای شورا ضمن بررسی ابعاد مختلف پروندهها، راهکارهای لازم برای رفع موانع و اجرای صحیح و مؤثر آنها را ارائه کردند.
علیمحمدی در این جلسه با قدردانی از حضور اعضای شورای معاونین و شورای رهنمون، اظهار کرد: شورای رهنمون فرصت مناسبی برای بهرهگیری از تجربیات، دانش و ظرفیت علمی همکاران قضایی است و باید از این ظرفیت برای حل مسائل و مشکلات پروندههای مهم و پیچیده استفاده بیشتری شود.
وی افزود: پروندههایی که در دادسراها و محاکم استان وجود دارد و نیازمند بررسی تخصصی و بهرهگیری از دیدگاههای مختلف قضایی است، باید در شورای رهنمون و شعب مستشاری مطرح شود تا ضمن رفع موانع، زمینه نزدیک شدن استدلالهای قضایی و ایجاد وحدت رویه میان همکاران فراهم شود.
رئیسکل دادگستری استان ایلام همچنین بر برگزاری جلسات مشترک میان دادسرا و دادگاههای کیفری و حقوقی تأکید کرد و گفت: این جلسات میتواند موجب تبادل نظر، همافزایی و نزدیک شدن دیدگاههای قضایی و در نهایت ارتقای کیفیت رسیدگیها شود.
علیمحمدی با اشاره به تأکید معاون اول قوه قضاییه بر جلوگیری از ارجاع بیضابطه پروندهها به شوراهای حل اختلاف، تصریح کرد: پروندههایی باید به شوراهای حل اختلاف و هیئتهای صلح ارجاع شوند که قابلیت واقعی صلح و سازش داشته باشند و لازم است در فرآیند ارجاع، ماهیت پرونده و امکان حصول سازش بهصورت دقیق مورد توجه قرار گیرد.
وی ادامه داد: استفاده صحیح از ظرفیت شوراهای حل اختلاف و هیئتهای صلح، بهویژه در پروندههای قابل سازش و همچنین پروندههای اجرای احکام، میتواند در کاهش اطاله دادرسی، کاهش جمعیت کیفری و حلوفصل اختلافات مؤثر باشد. تقدیر از اقدامات دستگاه قضایی در اربعین حسینی رئیسکل دادگستری استان ایلام با اشاره به اقدامات انجامشده در مسیر اربعین حسینی، از تلاشهای دادستان، معاونین قضایی، رؤسای حوزههای قضایی، قضات و کارکنان دستگاه قضایی استان تقدیر کرد.
وی گفت: اقدامات همکاران در ایام اربعین و خدمترسانی به زائران، بهصورت ویژه به رئیس قوه قضاییه گزارش شده و مورد تقدیر و تشکر قرار گرفته است.
علیمحمدی در ادامه سخنان خود، قانونمداری را از مهمترین شاخصههای قضاوت و مدیریت قضایی دانست و اظهار کرد: قاضی باید قانون را معیار و ملاک تصمیم خود قرار دهد و رأی و تصمیم قضایی نباید تحت تأثیر عوامل خارج از چارچوب قانون قرار گیرد.
وی با تأکید بر ضرورت مردممحوری در دستگاه قضایی افزود: مردم باید محور فعالیتهای دستگاه قضایی باشند و برخورد مناسب، خوشرویی، تکریم اربابرجوع، انجام بهموقع امور و رسیدگی دقیق به مشکلات مردم باید مورد توجه جدی همکاران قرار گیرد.
رئیسکل دادگستری استان ایلام همچنین بر نظارت مستمر معاونین بر حوزههای قضایی تأکید کرد و گفت: معاونین باید موضوعات مدیریتی و قضایی را با رؤسای حوزههای قضایی و دادستانها مطرح و بر اجرای صحیح وظایف و دستورات قضایی نظارت کنند.
علیمحمدی با اشاره به اهمیت دادههای ثبتشده در سامانههای قضایی، اظهار کرد: عملکرد واقعی همکاران زمانی قابل ارزیابی است که اقدامات انجامشده بهموقع و بهصورت دقیق در سامانههای مربوط ثبت شود.
وی افزود: دستورات قضایی، اقدامات انجامشده در پروندهها و فرآیندهای قضایی نباید با تأخیر ثبت شود و مدیران باید بر این موضوع نظارت داشته باشند.
رئیسکل دادگستری استان ایلام همچنین ارتقای کیفیت آراء و عملکرد قضات را از اولویتهای مهم دستگاه قضایی دانست و بر استفاده از ظرفیتهای نوین فناوری و هوش مصنوعی در ارزیابی و ارتقای کیفیت آراء تأکید کرد.
وی گفت: با استفاده از ظرفیت سامانههای هوشمند و هوش مصنوعی، امکان بررسی سریعتر آراء، شناسایی نقاط قوت و ضعف و ارائه بازخورد تخصصی به همکاران قضایی فراهم شده است و باید از این ظرفیت در راستای ارتقای کیفیت رسیدگیها استفاده کرد.
علیمحمدی با اشاره به رویکرد پیشگیری محور قوه قضاییه اظهار کرد: پیشگیری از وقوع جرم، پیشگیری از ورود پرونده و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی باید در دستور کار حوزههای قضایی قرار گیرد.
وی بر ضرورت تعامل دستگاه قضایی با دستگاههایی همچون بهزیستی، آموزش و پرورش، دانشگاهها و حوزه بهداشت و درمان تأکید کرد و افزود: استفاده از ظرفیت دستگاههای اجرایی و سامانههای فناورانه میتواند در شناسایی و پیشگیری از آسیبهای اجتماعی مؤثر باشد.
رئیسکل دادگستری استان ایلام همچنین بر توسعه دادرسی الکترونیک و رفع موانع موجود در این زمینه تأکید کرد و خواستار پیگیری و تأمین تجهیزات مورد نیاز، از جمله پدهای امضای الکترونیک، برای تسهیل فرآیندهای دادرسی شد.
وی با تأکید بر شفافیت و پاسخگویی در دستگاه قضایی گفت: در تمامی امور باید با مردم شفاف و پاسخگو باشیم و تصمیمات قضایی و اداری باید بهگونهای باشد که امکان ارائه توضیح و پاسخ روشن درباره آن وجود داشته باشد.
علیمحمدی با اشاره به نقش مهم کارکنان اداری در فرآیند خدمترسانی قضایی، بر ضرورت آموزش و توانمندسازی مستمر کارکنان تأکید کرد و گفت: کارکنان اداری نباید در انجام وظایف خود رها شوند، بلکه مدیران باید ضمن آموزش و راهنمایی، بر نحوه انجام امور و اجرای دستورات نیز نظارت داشته باشند.
وی افزود: مدیران و رؤسای حوزههای قضایی باید بهصورت مستمر وضعیت پروندهها و دستورات قضایی را بررسی کنند و اجازه ندهند پروندهای پس از صدور دستور یا اجراییه بدون اقدام لازم باقی بماند.
رئیسکل دادگستری استان ایلام ساماندهی اجرای احکام را از موضوعات مهم برنامههای دستگاه قضایی دانست و بر فعالتر شدن ظرفیت شوراهای حل اختلاف و هیئتهای صلح در این حوزه تأکید کرد.
وی گفت: در پروندههای اجرای احکام که قابلیت صلح و سازش دارند، باید از ظرفیت شوراهای حل اختلاف و هیئتهای صلح استفاده شود تا ضمن کمک به حل اختلافات، زمینه آزادی محکومان واجد شرایط و کاهش جمعیت کیفری فراهم شود.
علیمحمدی همچنین بر کاهش اطاله دادرسی، نظارت بر ضابطان و کارشناسان، برنامهمحوری و اجرای دقیق برنامههای قوه قضاییه تأکید کرد و گفت: برنامههای قوه قضاییه و سند تحول و تعالی، مبنای حرکت دستگاه قضایی هستند و اجرای آنها باید با جدیت دنبال شود.
رئیسکل دادگستری استان ایلام با تأکید بر ضرورت ارتباط مستقیم مسئولان قضایی با مردم، حضور در نماز جمعه، نماز جماعت و اجتماعات مردمی را مورد توجه قرار داد و اظهار کرد: دستگاه قضایی باید در کنار مردم باشد و حضور مسئولان قضایی و کارکنان در میان مردم میتواند در افزایش اعتماد عمومی و تقویت سرمایه اجتماعی دستگاه قضایی مؤثر باشد.
وی با اشاره به جایگاه مناسب دستگاه قضایی استان در افکار عمومی، از تلاش و زحمات قضات و کارکنان تقدیر کرد و گفت: این اعتماد و مقبولیت حاصل تلاش مجموعه دستگاه قضایی است و باید با خدمت صادقانه، قانونمداری، مردممحوری و پاسخگویی بیش از پیش تقویت شود.
علیمحمدی در پایان بر فعال شدن کمیتههای تخصصی از جمله کمیته اتقان آراء، کمیته اطاله دادرسی و کمیته ساماندهی اجرای احکام تأکید کرد و خواستار حضور فعال اعضا در جلسات این کمیتهها شد.
وی افزود: این کمیتهها برای بهبود فرآیندهای قضایی و اجرای برنامههای دستگاه قضایی تشکیل شدهاند و اعضا باید با مطالعه، آمادگی و مشارکت مؤثر در جلسات حضور داشته باشند. رئیسکل دادگستری استان ایلام در پایان ضمن قدردانی از تلاشهای قضات، کارکنان اداری، معاونین و مدیران حوزههای قضایی، بر نظارت مستمر، قانونمداری، مردممحوری، ارتقای کیفیت آراء، استفاده از فناوریهای نوین، کاهش اطاله دادرسی و ساماندهی اجرای احکام تأکید کرد.