نگرانی نهادهای حقوق بشری درباره ورود هوش مصنوعی به سیستم مهاجرتی انگلیس و آلمان
دولتهای انگلیس و آلمان به سمت پیادهسازی سیستمهای مهاجرتی که از هوش مصنوعی برای استانداردسازی پردازش درخواستهای پناهندگی، ویزا و اقامت استفاده میکنند، حرکت کردهاند.
مدافعان حقوق بشر هشدار دادهاند که چنین فرآیندهایی حفاظت از دادهها و بزرگسال نشاندادن کودکان (طبقهبندی یک خردسال به عنوان بزرگسال) را به خطر میاندازد و آنها را از حمایتهای ویژه برای کودکان در موقعیتهای آسیبپذیر محروم میکند.
مقامهای آلمانی بهتازگی از تصویب پیشنویس قانونی خبر دادند که به اداره فدرال مهاجرت و پناهندگان این کشور (BAMF)، دفاتر مهاجرت محلی و وزارت خارجه اجازه میدهد تا از دادههای پروندههای پناهندگی و مهاجرتی که قبلا تکمیل شدهاند، برای آموزش، اعتبارسنجی و آزمایش مدلهای هوش مصنوعی و توسعه سیستمهای هوش مصنوعی و سایر برنامههای خودکار استفاده کنند.
این برنامهها میتوانند جریانهای فرآیند و الگوهای تصمیمگیری را بهمنظور تسریع پردازش درخواستها و تصمیمگیری تجزیه و تحلیل کنند.
دولت آلمان در بیانیهای مدعی شد: این امر بهمنظور کارآمدتر، استانداردتر و ایمنتر کردن رویههای پناهندگی و اقامت در نظر گرفته شده است.
پیشنویس قانون اداره مهاجرت آلمان مبتنی بر هوش مصنوعی، براساس قانونی که در نوامبر ۲۰۲۵ (آبان/آذر ۱۴۰۴) تصویب شد، با هدف نوسازی فرآیندهای مهاجرت کارگران ماهر تدوین شده و قصد دارد با استفاده از هوش مصنوعی برای پشتیبانی از وظایف اداری روزمره، زمان پردازش و انتظار را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
در این بیانیه آمده است: مدرنتر، دیجیتالتر و کارآمدتر کردن اداره و فرآیندهای اداری آلمان از اولویتهای اصلی دولت فدرال و یک پروژه ائتلافی است.
در همین حال، در انگلیس، دولت آماده است تا از سال آینده، تخمین سن صورت (FAE)، یک ابزار ارزیابی سن هوش مصنوعی (AI) را برای شناسایی مهاجران بزرگسالی که خود را به عنوان کودک جا میزنند، در مرزهای خود مستقر کند.
این اقدام توسط ۶۲ سازمان حقوق بشری محکوم شده است و از وزارت کشور انگلیس خواسته شده تا برنامههای استفاده از فناوری FAE را در ارزیابی پناهجویان نوجوان متوقف کند.
در نامهای سرگشاده که در ژوئن (خرداد/تیر) منتشر شد، سازمانهایی از جمله دیدهبان حقوق بشر و بنیاد مرز الکترونیکی هشدار دادند که سیستمهای هوش مصنوعی میتوانند با بازتولید تبعیض، تولید نتایج نادرست و پردازش دادههای شخصی حساس بدون شفافیت یا اجازه کافی، حقوق کودکان را تهدید کنند. امضاکنندگان خواستار افشای آزمایش سیستم، دادههای آموزشی، اقدامهای حفاظتی و سازوکارهای تجدیدنظر شدند. این سازمانها همچنین خواستار تعلیق اجرای این سیستم شدند تا صحت، قانونی بودن و تاثیرهای آن بر کودکان بهطور مستقل بررسی شود.
در این نامه سرگشاده که خطاب به الکس نوریس، وزیر امنیت مرزی و پناهندگی انگلیس، نوشته شده بود، امضاکنندگان به شواهدی اشاره کردند که نشان میدهد سیستمهای تخمین سن از روی چهره میتوانند براساس قومیت، رنگ پوست و جنسیت عملکرد متفاوتی داشته باشند. آزمایشهای موجود نشان میدهد که برخی از سیستمها در مورد مردان اروپای شرقی بهترین عملکرد را دارند، در حالی که تخمینهای کمتری برای زنان و افراد رنگینپوست ارائه میدهند، که دقیقا گروههایی هستند که احتمالا درخواست پناهندگی میدهند.
آنها تاکید کردند که راهنماییهای خود وزارت کشور انگلیس، این تغییرها را بهویژه در حاشیه خطای حدود ۲.۵ سال در ارزیابی سن، تایید میکند. این عدم دقت در مرز حیاتی بین کودکی و بزرگسالی میتواند به طبقهبندی کودک به عنوان بزرگسال و در نتیجه قرار گرفتن در محل اقامت بزرگسالان یا بازداشت مهاجران منجر شود.
در این نامه همچنین این پرسش مطرح شده است که آیا آموزش یک مدل بهطور خاص درمورد کودکان پناهجو، پرسشهای حقوقی و اخلاقی جداگانهای را مطرح میکند یا خیر. سازمانها پرسیدند که از چه عکسها و دادههایی استفاده شده است، از کجا آمدهاند، چگونه رضایت گرفته شده است و چه مبنای قانونی پردازش آنها را مجاز دانسته است.
علاوه بر این، گروههای حقوق بشری همچنین تاکید کردند که افراد زیر سن قانونی که به دنبال پناهندگی هستند، ممکن است مدارک قانونی که سن آنها را تایید کند، به همراه خود نداشته باشند.
بنیاد هلن بامبر، یک گروه حقوق بشری که بر حمایت از بازماندگان قاچاق انسان تمرکز دارد، در بیانیهای گفت: بسیاری از کودکان قادر به ارائه مدارک هویتی رسمی مانند گذرنامه یا شناسنامه نیستند، زیرا هرگز آنها را نداشتهاند؛ یا ممکن است این مدارک نابود، گم یا ربوده شده باشند، یا کودک مجبور به سفر با مدارک جعلی شده باشد.
عوارض جسمی که سفر خطرناک مهاجرت نامنظم به همراه دارد، بهطور معمول اوضاع را پیچیدهتر میکند.
در ادامه این بیانیه آمده است: کودکانی که به دنبال پناهندگی هستند بهطور معمول از پیری ناشی از تروما رنج میبرند. سوءتغذیه، کمآبی بدن، خستگی و کمبود خواب میتواند بهطور قابل توجهی بر پوست، ترکیب بدن و حالت چهره تاثیر بگذارد.
هوش مصنوعی نمیتواند چنین عواملی را که میتوانند ظاهر یک فرد نوجوان را بهطور قابل توجهی تغییر دهند و آنها را پیرتر از سن واقعی نشان دهند، در نظر بگیرد.