وضعیت پیچیده در زندانهای فرانسه
زندانهای فرانسه با فشار ساختاری شدیدی روبهرو هستند، وضعیتی که باعث نگرانی مقامها و کارشناسان امنیتی شده است؛ زندانهای فرانسه ازجمله پرجمعیتترین زندانهای اروپا هستند و فقط قبرس و اسلوونی در رتبه بدتری قرار دارند.
به گزارش فرانس ۲۴، موج گرمای مرگباری که فرانسه را فرا گرفته، بار دیگر مشکلات ساختاری زندانهای پرجمعیت و مزمن این کشور را آشکار کرده است.
آندره فران، دبیرکل بازرس کل اماکن سلب آزادی فرانسه، گفت که تقریبا همه چیز در مورد نحوه چیدمان زندانهای فرانسه، آنها را در برابر موجهای گرمایی که هر تابستان با شدت فزایندهای کشور را در بر میگیرد، به شدت نامناسب میکند.
وی گفت: ساختمانهای زندان اغلب فرسوده، دارای نگهداری ضعیف و البته عایقبندی بسیار بسیار ضعیفی هستند؛ بنابراین آنها مطلقا هیچ محافظتی در برابر گرما، یا در واقع در برابر سرما ارائه نمیدهند.
در آن سوی میلهها، نگهبانانی که وظیفه نظارت بر بازداشتشدگان را بر عهده دارند، در حالی که از جلیقههای ضدگلوله خود عرق میریزند، نیز در امان نیستند؛ یک مقام اداره زندانهای فرانسه، گفت که کارکنان زندان نیز با شرایط بسیار گرم دستوپنجه نرم میکنند.
به گزارش notesdeseguretat، فشار ساختاری شدید زندانهای فرانسه دلایل متعددی دارد؛ مشکل اصلی در زندانهای فرانسه، ازدحام مزمن است؛ طبق دادههای وزارت دادگستری فرانسه، در آغاز سال ۲۰۲۵ بیش از ۷۹ هزار نفر در زندان بودند، رقمی که در طول سال به بیش از ۸۴ هزار زندانی افزایش یافت، در حالی که ظرفیت رسمی سیستم زندانها همچنان بسیار کمتر از این است.
بهطور کلی، زندانهای فرانسه نرخ ازدحام ۱۴۰ درصدی دارند؛ این رقم برای بازداشتگاههای فرانسه که برای نگهداری افراد منتظر محاکمه و بنابراین بیگناه و افراد محکوم به کمتر از ۲ سال حبس ساخته شدهاند، به بیش از ۱۷۲ درصد افزایش مییابد.
شلوغی زندانها پیامدهای مستقیمی برای امنیت داخلی دارد؛ در بسیاری از زندانهای فرانسه، معمول است که ۲ یا ۳ زندانی سلولهایی را که برای یک نفر طراحی شدهاند، به اشتراک بگذارند؛ این وضعیت باعث افزایش درگیری میشود، حفظ کنترل را برای کارکنان زندان دشوار میکند و ظهور شبکههای جنایی در زندانها را تشویق میکند؛ اتحادیههای کارکنان زندان سالهاست که کمبود کارکنان، افزایش حملهها و وخامت کلی شرایط کاری را برجسته میکنند.
جمعیت بیش از حد مزمن فرانسه مورد انتقاد شدید نهادهای بینالمللی قرار گرفته است؛ ارزیابی هیئت کمیته فرعی پیشگیری از شکنجه سازمان ملل پس از بازدید یک هفتهای از ۱۸ بازداشتگاه در سراسر فرانسه، بسیار تکاندهنده بود.
رئیس هیئت، در بیانیهای گفت: شلوغی بیش از حد زندانها یکی از مهمترین چالشهای مشاهده شده در این بازدید است؛ این امر مستقیما حقوق اساسی زندانیان را تضعیف میکند و پیامدهای آن بسیار فراتر از محیط زندان است؛ در برخی از مراکز بازدید شده، شرایط مشاهدهشده ممکن است طبق قوانین بینالمللی، رفتار غیرانسانی یا تحقیرآمیز تلقی شود.
یک هیئت از شورای اروپا هم هشدار داد که زندانهای شلوغ در معرض خطر تبدیل شدن به «انبارهای انسانی» هستند.
در سطح سیاسی، بحث در مورد امنیت زندانها پس از چندین حادثه خشونتآمیز، شدت گرفته است؛ در طول سال ۲۰۲۵، چندین زندان فرانسه مورد حملههای خارجی شامل کوکتل مولوتوف، وسایل نقلیه سوخته و حتی تیراندازی خودکار به سمت تاسیسات زندان قرار گرفتند.
این حادثهها نگرانیهایی را در مورد توانایی گروههای جنایتکار برای ارعاب دولت ایجاد کرد و موضع دولت را در حمایت از سیاستهای سختگیرانهتر زندان تقویت کرد.
تکرار جرم نیز یک مسئله کلیدی است؛ بسیاری از کارشناسان از سیستم زندانهای فرانسه به دلیل تمرکز بیش از حد بر مجازات و عدم توجه کافی به بازپروری انتقاد میکنند.
فقدان فعالیتهای آموزشی، وخامت روانی زندانیان و دشواریهای یافتن شغل پس از آزادی، به حفظ نرخ بالای تکرار جرم، بهویژه در میان جوانان درگیر در جرایم شهری و قاچاق مواد مخدر، کمک میکند.
فرانس ۲۴ همچنین گزارش داد که بازداشتشدگان در بازداشتگاههای شلوغ فرانسه تا ۲۲ در روز را در سلولهای خود میگذرانند.
در عین حال، تغییر از سیستم حبس دستهجمعی در فرانسه برای جلب حمایت عمومی با مشکل مواجه شده است، جایی که سیاستمداران همچنان برای مجازاتهای سختگیرانهتر برای مجرمان تلاش میکنند؛ در حالی که این کشور جایگزینهای واضحی برای حبس، ازجمله جریمههای روزانه، خدمات اجتماعی و برنامههای آزادی از کار را به قانون تبدیل کرده است، کارشناسان تاکید دارند که این اقدامها تاثیر چندانی بر کاهش تعداد افرادی که پشت میلههای زندان قرار میگیرند، نداشته است.
از این رو، نرخ حبس همچنان رو به افزایش است و ایجاد جایگزینهایی برای حبس صرفا گسترش دامنه سیستم عدالت کیفری است.
در پاسخ به این وضعیت، دولت فرانسه باید در درجه اول ظرفیت زندانها از طریق ساخت زندانهای جدید و مراکز امنیتی بالا افزایش دهد؛ امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه از تقویت سیستم زندانها برای بازیابی کنترل بر جرایم سازمانیافته و خشونت خیابانی حمایت کرده است؛ با وجود این، سازمانهای حقوق بشر و بخشهای مختلف دستگاه قضایی فرانسه بر این باور هستند که ساخت زندانهای بیشتر، مشکل اساسی را حل نمیکند، مگر اینکه استفاده بیش از حد از بازداشت پیش از محاکمه کاهش یابد و جایگزینهای موثرتری برای حبس توسعه یابد.
بهطور خلاصه، سیستم زندانهای فرانسه با ترکیبی از ازدحام جمعیت، تنش اجتماعی و ناامنی داخلی روبهرو است که آن را به یکی از چالشهای اصلی امنیت عمومی کشور تبدیل میکند.
این وضعیت نشاندهنده مشکلات فرانسه در ایجاد تعادل بین موضع سختگیرانه در مورد جرم، کنترل جرم و احترام به حقوق بشر در برابر فشارهای سیاسی فزاینده بر سیاستهای امنیتی است.