قالیباف: کمیته مشترکی برای پایان جنگ در لبنان با حضور ایران و آمریکا تشکیل شد/ الان هیچ مذاکرهای نداریم
باشگاه خبرنگاران جوان - محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و رئیس تیم مذاکرهکننده هستهای درخصوص آخرین تحولات سیاسی منطقه، تفاهم اسلامآباد و گفتوگوهای سوئیس با مردم سخن گفت.
قالیباف در ابتدای صحبتهایش گفت: دو اقدامی که پس از امضای تفاهمنامه، در شامگاه ۲۴ خرداد رخ داد، اعلام پایان جنگ از سوی نخستوزیر پاکستان و توییت ترامپ درباره برداشته شدن محاصره دریایی بود که از اتفاقات مهم تفاهمنامه به شمار میرود.
رئیس مجلس شورای اسلامی، درباره جزئیات تفاهم اسلامآباد گفت: تفاهمنامه مذکور بهصورت دیجیتالی نهایی شد. آنچه اکنون بین ما و آمریکا در حال وقوع است، این است که این تفاهمنامه را امضا کردهایم و میانجیگرها، یعنی پاکستان و قطر، نقش تسهیلگری را دنبال میکنند. ما نیز دوران گفتوگو را برای تحقق ماده ۱۳ این یادداشت تفاهم دنبال میکنیم.
وی ادامه داد: نکتهای که عرض کردم، ناظر به اتفاقاتی است که در نوار ساحلی رخ داد. جنگی که از نظر جغرافیایی بسیار گسترده بود؛ یعنی کشوری مانند ایران با این گستردگی، درگیر یک جنگ تمامعیار بوده است. از شرقیترین تا غربیترین نقطه کشور و از شمالیترین تا جنوبیترین نقطه، درگیر جنگ بودهایم؛ جنگی زمینی، دریایی، هوایی، همراه با تهدیدات داخلی و امنیتی؛ یعنی یک جنگ همهجانبه. علاوه بر این، جبهه مقاومت نیز گستردگی زیادی دارد؛ از جنوب لبنان گرفته تا یمن و عراق، که به هر حال در این جنگ درگیر بودند.
رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: بنابراین، وقتی این جنگ پایان پیدا کرد و آتشبس به پایان جنگ تبدیل شد، طبیعی است که در مسیر اجرای آن اشکالات، اختلافنظرها و اتفاقاتی به وجود بیاید؛ بهویژه در جایی مانند رژیم صهیونیستی. در این تفاهمنامه و تعهدی که آمریکا در بند یک داده و متضمن شده است، تأکید شده که در لبنان جنگ پایان یابد، هیچ عملیات نظامی انجام نشود، مردم به سرزمین خود بازگردند و حاکمیت ملی لبنان بر سرزمین خود فائق شود. این یک پیروزی بزرگ است و باید محقق شود.
جمهوری اسلامی ایران متعهد است که آن توافق باید اجرا شود
وی ادامه داد: ما اکنون در حقیقت دنبال اجرای این تفاهم هستیم. با این حال، گاهی شبها شاهد برخی تنشها هستیم؛ از جمله اینکه برخی میخواهند در تنگه هرمز و درباره عبور و مرور، برخلاف مدیریت جمهوری اسلامی ایران که بر اساس ماده ۵ این تفاهمنامه بر عهده ایران است، اقداماتی خارج از توافق انجام دهند. طبیعتاً جمهوری اسلامی ایران متعهد است که آن توافق باید اجرا شود.
قالیباف تأکید کرد: آمریکا نیز متعهد است که تعهدات خود را انجام دهد. اگر اقداماتی منجر به نقض توافق شود؛ چه در رفتوآمدها و چه هر اقدام دیگری که نقض پایان جنگ و نقض تفاهمنامه تلقی شود، ما حتماً واکنش نشان خواهیم داد و طبیعتاً طرف مقابل نیز ممکن است واکنش نشان دهد. آخرین مورد نیز مربوط به همین چند شب پیش بود که بحرین و کویت، مقرهای آمریکا در آنجا، مورد اصابت قرار گرفت که آن هم در همین چارچوب رخ داد. بخشی از این اتفاقات طبیعی است و نشان میدهد که ما نسبت به تفاهمنامه مصر هستیم.
اگر طرف مقابل تعهداتش را اجرا نکند، برای جنگ آمادهایم
رئیس هیئت مذاکرهکننده جمهوری اسلامی ایران، در ادامه گفتوگوی تلویزیونی خود با تشریح روند اجرای تفاهمنامه، اظهار کرد: ما اکنون در حال گفتوگو هستیم، اما اگر طرف مقابل نخواهد تعهدات خود را اجرا کند، برای جنگ نیز آماده هستیم، عکسالعمل نشان خواهیم داد و حتماً اقدامات لازم را بر همان اساس دنبال میکنیم.
وی با اشاره به شرایط لبنان افزود: موضوع لبنان متفاوت است؛ چراکه رژیم صهیونیستی بخشی از جنوب لبنان را اشغال نظامی کرده و درگیریهای نظامی در آن منطقه شدت داشته است. البته از زمانی که تفاهمنامه امضا شد و روند اجرای آن آغاز شد، شدت این درگیریها بهطور قابل توجهی کاهش یافته است که درباره آن توضیحات بیشتری ارائه خواهم داد.
رئیس هیئت مذاکرهکننده جمهوری اسلامی ایران ادامه داد: بخش دیگری از اقدامات ما مربوط به حوزه میدان و حوزه دیپلماسی است. در بخش دیپلماسی، گفتوگوها را برای تحقق پنج شرطی که باید یا بلافاصله اجرا شوند یا روند اجرایی آنها در بازه زمانی تعیینشده در تفاهمنامه آغاز شده باشد، دنبال میکنیم. هدف ما این است که اطمینان حاصل کنیم اجرای این تعهدات بهگونهای پیش میرود که در موعد مقرر به پایان خواهد رسید.
قالیباف تأکید کرد: وضعیت میدان و وضعیت دیپلماسی را بهصورت دقیق، شبانهروزی و با حساسیت بالا پیگیری میکنیم تا بند به بند این تعهدات اجرا شود.
رئیس هیئت مذاکرهکننده کشورمان افزود: در سفری که به سوئیس داشتیم، برای گفتوگو رفتیم؛ گفتوگویی که با هدف تحقق ماده ۱۳ تفاهمنامه انجام شد. ماده ۱۳ به اجرای مواد ۱، ۴، ۵، ۱۰ و ۱۱ از مجموع ۱۴ بند تفاهمنامه مربوط میشود و این بندها باید یا اجرای خود را آغاز کرده باشند یا به پایان رسیده باشند.
تا ۵ بند اول تفاهم اسلامآباد تحقق پیدا نکند وارد سایر موارد نمیشویم
وی با تشریح تفاوت «گفتوگو» و «مذاکره» اظهار کرد: تفاوت این دو در این است که مذاکرات پیشین به نتیجه رسیده و در قالب تفاهمنامه نهایی شده است. اکنون در چارچوب همان تفاهمنامه و زمانبندی تعیینشده، برای اجرای تعهدات گفتوگو و هماهنگی میکنیم. تا زمانی که این تعهدات محقق نشود، اساساً وارد مراحل بعدی نخواهیم شد.
قالیباف ادامه داد: در همین چارچوب، به زوریخ رفتیم و با حضور آمریکا و دو میانجیگر، یعنی قطر و پاکستان، نشست چهارجانبه برگزار شد. تمام این گفتوگوها معطوف به پیگیری اجرای مرحله نخست تفاهمنامه، یعنی همان پنج بندی است که در تفاهمنامه امضا شده است.
وی خاطرنشان کرد: مذاکره به معنایی که در دو تا سه ماه گذشته، از زمان اسلامآباد، همزمان با آغاز آتشبس و شروع مذاکرات جریان داشت، تا زمان امضای دیجیتالی تفاهمنامه میان دو رئیسجمهور ادامه داشت. پس از آن، مذاکرات پایان یافته و اکنون مطابق مفاد همان تفاهمنامه، صرفاً در حال گفتوگو برای اجرای بندهای اولیه آن هستیم. تا زمانی که این مرحله محقق نشود، وارد مراحل بعدی نخواهیم شد.
تفاهم ایران و آمریکا درباره لبنان سند شکست آمریکا و رژیم صهیونیستی است
وی با اشاره به نتایج سفر اخیر خود به سوئیس، اظهار کرد: سفر ما به سوئیس در راستای پیگیری تحقق مفاد تفاهم انجام شد. تصمیم اولیه این بود که پس از امضای تفاهمنامه میان دو رئیسجمهور، حدود یک هفته بعد برای هماهنگی و پیگیری اجرای آن اقدام کنیم، اما شرایط میدانی موجب شد این سفر زودتر انجام شود.
وی افزود: همان روز پنجشنبه که تفاهمنامه امضا شد، رژیم صهیونیستی که به شدت با این تفاهم مخالف است، تلاش گستردهای را برای برهم زدن آن آغاز کرد. علت این مخالفت نیز آن است که این تفاهمنامه در حقیقت سند شکست آمریکا و سند شکست رژیم صهیونیستی محسوب میشود.
رئیس مجلس ادامه داد: در بند نخست این تفاهمنامه تصریح شده است که حاکمیت سرزمینی لبنان بر اساس مرزهای رسمی و شناختهشده این کشور باید حفظ شود، جنگ پایان یابد، عملیات نظامی متوقف شود، مردم به خانههای خود بازگردند و نیروهای اشغالگر نیز از مناطقی که حتی پس از اعلام آتشبس اشغال کردهاند، عقبنشینی کنند.
قالیباف گفت: رژیم صهیونیستی در روزهای پنجشنبه و جمعه تلاش کرد با تشدید حملات، تخریب برخی نقاط مهم و ایجاد خسارت، اجرای این تفاهمنامه را با مشکل مواجه کند. از آنجا که آمریکا نیز به عنوان یکی از تضمینکنندگان اجرای این بند درباره لبنان مسئولیت داشت، لازم بود این موضوع با سرعت بیشتری پیگیری شود؛ از همین رو روز یکشنبه به سوئیس رفتیم.
وی تصریح کرد: در گفتوگوهای انجام شده، مهمترین و نخستین اولویت ما موضوع لبنان بود و پس از این رایزنیها، شرایط میدانی امروز به هیچوجه با گذشته قابل مقایسه نیست.
وی ادامه داد: اگرچه هنوز حوادثی رخ میدهد، اما تصمیم گرفته شد ایران، آمریکا و لبنان یک کمیته مشترک برای نظارت بر اجرای پایان جنگ و تثبیت حاکمیت ملی لبنان تشکیل دهند.
رئیس مجلس شورای اسلامی افزود: همین دیروز نیز با آقای نبیه بری گفتوگو داشتیم. سفیر جمهوری اسلامی ایران به عنوان نماینده کشورمان در این کمیته معرفی شده است، آمریکا نیز نماینده خود را تعیین کرده و لبنان نیز باید نمایندهاش را معرفی کند تا این سازوکار اجرایی شود.
وی خاطرنشان کرد: اکنون آرامش نسبی در لبنان برقرار شده است. البته طبیعی است که با بازگشت مردم به مناطق خود و حضور نیروهای اشغالگر و همچنین نیروهای حزبالله در برخی مناطق، درگیریهای محدودی رخ دهد که رسانهها نیز آن را برجسته میکنند، اما باید شرایط جنگ لبنان را در نظر گرفت.
وی تأکید کرد: تا زمانی که این پنج بند توافق، بهویژه بند مربوط به لبنان، به طور کامل تثبیت و اجرایی نشود، وارد مرحله بعدی اجرای توافق نخواهیم شد.
رئیس مجلس در پاسخ به انتقادهایی مبنی بر اینکه با وجود نقض آتشبس از سوی رژیم صهیونیستی، سفر به سوئیس ضرورتی نداشت، گفت: بارها تأکید کردهام که مذاکره تنها یک روش است. ما امروز نیز با آمریکا به عنوان یک دوست مذاکره نمیکنیم، بلکه با دشمنی بدعهد روبهرو هستیم که هر زمان فرصت پیدا کند، علیه ما اقدام خواهد کرد.
وی افزود: کسی میتواند مذاکره موفقی انجام دهد که برای جنگ نیز آمادگی کامل داشته باشد. در موضوع لبنان نیز شبهایی بوده که به طرف مقابل اعلام کردهایم آتشبس به معنای پایان جنگ نیست و اگر تعهدات خود را رعایت نکنند، پاسخ خواهند گرفت. همانگونه که در گذشته نیز برای دفاع از لبنان، رژیم صهیونیستی را هدف قرار دادیم و اگر لازم باشد، دوباره نیز این کار را انجام خواهیم داد.
قالیباف تصریح کرد: در عین مطالبه اجرای کامل تفاهمنامه، اگر لازم باشد با قدرت نیز پاسخ خواهیم داد. نتایج سفر ما به سوئیس نیز نشان داد که حجم درگیریها، آتش و تعداد شهدا روندی نزولی پیدا کرده و در روزهای اخیر تقریباً به صفر نزدیک شده است، هرچند هنوز پرواز پهپادها و برخی اقدامات محدود ادامه دارد.
اگر بتوان گرهی را با دست باز کرد، ضرورتی ندارد آن را با دندان باز کنیم
رئیس مجلس با اشاره به مواضع حزبالله و مردم لبنان نیز گفت: برای من جای تعجب است که برخی در داخل کشور مواضعی مطرح میکنند، در حالی که باید دید آقای شیخ نعیم قاسم و حزبالله چه دیدگاهی نسبت به این تفاهمنامه دارند.
رئیس هیئت مذاکرهکننده کشورمان تصریح کرد: مردم لبنان نیز وقتی متن این تفاهم را مشاهده میکنند، آن را با توافق دیگری که اخیراً میان لبنان و رژیم صهیونیستی با میانجیگری آمریکا دنبال شده، مقایسه میکنند.
وی افزود: در مذاکرات اخیر واشنگتن میان لبنان و رژیم صهیونیستی، پس از چند دور گفتوگو، جمعبندی ۱۴ بندی ارائه شده است، اما مردم لبنان این توافق را مغایر قانون اساسی کشور خود میدانند، زیرا به نوعی زمینه بازگشت رسمی رژیم صهیونیستی به لبنان و حتی قرار گرفتن ارتش لبنان در مسیر تأمین امنیت این رژیم را فراهم میکند.
قالیباف تأکید کرد: در مقابل، تفاهمی که ایران و آمریکا درباره لبنان دنبال کردهاند، بر این اصل استوار است که حاکمیت، امنیت و اداره امور توسط خود لبنان انجام شود. ما در یک نبرد مستمر با رژیم صهیونیستی قرار داریم.