قانونی است که موضوعی از موضوعات حقوقی را بیان کند و نظری بمنازعه و اختلاف و طرز رسیدگی مراجع رسیدگی درآن و اثبات واقعه حقوقی نداشته باشد. در فقه بهمین معنی قانون ثبوتی (رک. قانون ثبوتی) گفته اند. قانون ماهیتی را قانون ماهیت و قانون موجد حق و قانون موضوع نیز گفته اند واین تعبیرات در مقام ترجمه اصطلاح خارجی بالا در زبان پارسی پیدا شده و بهترین ترجمه همان قانون ماهیتی است. در مقابل قانون شکلی استعمال میشود. ( رک. قانون شکلی)