الف - عبارت است از یک رابطه حقوقی که به موجب آن شخص یا اشخاص معین ، نظر به اقتضاء عقد یا شبه عقد یا جرم یا شبه جرم و یا حکم قانون ملزم به دادن چیزی یا مکلف به فعل یا ترک عمل معینی به نفع شخص یا اشخاص معین می شوند .
ب - حق ذمی : حق ذمی را نسبت به کسی که آن حق علیه اوست تعهد گویند . در همین معنی دین و التزام نیز استعمال شده است .
ج - عمل بر ذمه گرفتن حقی به نفع غیر .